US Copyright Office o AI — raporty 2025 i sprawa Thaler v. Perlmutter

US Copyright Office — inicjatywa AI i prawo autorskie

US Copyright Office (USCO) — federalna agencja USA zarządzająca rejestracją praw autorskich — prowadzi od 2023 r. kompleksową inicjatywę badania wpływu AI na prawo autorskie. Do końca 2023 r. zebrała ponad 10 000 komentarzy publicznych.

Inicjatywa obejmuje 3 raporty:

• Part 1 (31.07.2024): Digital replicas (deepfakes głosu i wizerunku)
• Part 2 (29.01.2025): Copyrightability — czy AI output jest chroniony?
• Part 3 (9.05.2025): Generative AI Training — czy trening na dziełach narusza prawa?

Part 2: Copyrightability Report (29 stycznia 2025)

Główne konkluzje:

• Czysto AI-generated dzieła NIE podlegają ochronie copyright — prawo wymaga ludzkiej twórczości; automatyczne generowanie bez twórczego wkładu człowieka = brak ochrony

• AI-assisted works mogą być chronione — jeśli istnieje wymierny ludzki wkład twórczy (selekcja, aranżacja, modyfikacja, wybory estetyczne)

• Same prompty prawdopodobnie nie wystarczają jako podstawa ochrony — opisanie wyniku nie jest twórczością w rozumieniu copyright

• Istniejące prawo jest wystarczające — USCO NIE rekomenduje tworzenia nowych przepisów specjalnie dla AI; obowiązujące standardy copyrightability stosują się

Konsekwencja dla twórców: Muzyk, który generuje utwór w Suno bez żadnej dalszej pracy twórczej, nie posiada do niego praw autorskich. Każdy może go skopiować legalnie.

Part 3: Generative AI Training Report (9 maja 2025)

Główne konkluzje:

• Trenowanie modeli AI na chronionych dziełach "jasno implikuje prawo reprodukcji" — nawet jeśli model nie odtwarza dosłownie, kopiowanie do treningu narusza prawo

• USCO NIE popiera licencji przymusowej (compulsory licensing) dla treningu AI — rynek powinien wyznaczać warunki licencji

• Fair use oceniany case-by-case — nie ma ogólnego safe harbor dla treningu AI; każda sprawa wymaga analizy 4 czynników fair use

• Opt-out nie wystarcza — sama możliwość zastrzeżenia nie zwalnia z odpowiedzialności za wcześniejsze naruszenia

Konsekwencja dla platform AI: Suno, Udio i inne platformy, które trenowały na chronionych dziełach bez licencji, prawdopodobnie naruszyły prawo. Stąd ugody z wytwórniami (Warner, UMG w 2025 r.).

Sprawa Thaler v. Perlmutter

|------|------|-------|

Znaczenie: Sprawa Thaler v. Perlmutter ustanowiła precedens prawny w USA: AI nie może być właścicielem praw autorskich. Dzieło bez ludzkiego autora = brak copyright. Precedens ten wpłynie na wykładnię prawa w całym systemie common law (UK, Australia, Kanada).

Implikacje dla polskiego twórcy

Choć orzeczenia USCO i sądów USA dotyczą prawa amerykańskiego, mają bezpośredni wpływ na polskich twórców:

• Dystrybucja w USA: muzyka AI-generated bez copyright nie może być zarejestrowana w USCO, co utrudnia egzekwowanie roszczeń przeciwko naruszycielom na rynku USA
• Stanowisko ZAiKS (maj 2024) jest spójne z USCO: wytwory AI NIE są "utworami"
• Standardy platform: Spotify, Apple Music, DistroKid bazują na prawie USA przy ustalaniu polityk licencyjnych
• Ugody sądowe (Warner/Suno, UMG/Udio) uwzględniają konkluzje USCO Part 3 — trening bez licencji = naruszenie

Portal USCO AI — stałe źródło aktualności

US Copyright Office prowadzi dedykowany portal AI na stronie copyright.gov/ai — regularnie aktualizowany o nowe wytyczne, interpretacje i informacje o toczących się sprawach. Obowiązkowa lektura dla każdego twórcy muzyki AI.